Home
Sobre Antonio Miranda
Currículo Lattes
Grupo Renovación
Cuatro Tablas
Terra Brasilis
Em Destaque
Textos en Español
Xulio Formoso
Livro de Visitas
Colaboradores
Links Temáticos
Indique esta página
Sobre Antonio Miranda
 
 


 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

UXOJOWEN LABAJ

HUMBERTO AK´ABAL

Nació en Momostenango, Totonicapán, Guatemala, en 1952. Autodidacta. Habla, lee y escribe em maya-k´iche´ y español. Ha publicado 15 libros de poesía. Traducido y publicado en inglês, francés, alemán, italiano, holandês, portugués, hebreo, árabe, entre otros. Ha participado en congresos y festivales de poesía en muchos países de Europa, Asia y América.

Quedo , de la poesía de Ak´Abal, seriamente impresionado por su esencial sencillez, por la elementalidad sagrada en que palpitan las palabras que revelan los hechos, las cosas, los seres directamente naturales...”   ANTONIO GAMONEDA


Libros en português:

TEXTOS EM MAYA-K´ICHE´-QUICHÉ /  TEXTOS EN ESPAÑ0L  /  TEXTOS EM PORTUGUÊS

UXOJOWEN LABAJ

De
UXOJOWEN LABAJ
LA DANZA DEL ESPANTO

Guatemala: Librerías Artemis Edinter, 2009.
ISBN 978-99939-935-3-7

 

Uk´amal ri tz´inowik

Chi k´o ri´, ri labaj
jela´ri oj.

Ri uk´amal ri tz´inowik
yunqun ri´
xá kureye´j kat´oqkenik
che jun raqonchi´aj.

Chaq´ab ri
ri xepu k´isinaq chik.

Janik´jawi xqesaj ri qachuq´ab
Che cman xqaraq ta qachi´,
ri xibinel xk´is ri uchuq´ab:

xcholchob ri k´am,
are k´ut ri labaj xanimajik!.

Ri nonoch´

Ri ala kaxojowik
kuban jun xojowem ri man ilom Taj,
xuquje xwi kuwilawichij ri ali.

— Ruk´jachin kaxojowik?
Xu ta jun tzij.

— Ruk´jun nonoch´,
xutzalij ubixik ri kaq´iq.


Ri nubi


Humberto ri nubi,
xane k´ut ri jun alaj ak´al
ri ural ri ali Petrona,
tz´olqomin ri uraq,
rumal ri´man kakowin Taj kubij ri nubi;
xane k ´ut “Unmuerto”, kubij chwe.


 Ri ukaxa ri kaminaq

Pa wa jun tinimit are jampa kakam jun
 pa jujunal ko´pan
ri alaxik, xuquje ri ke´tam kiwech.

Chikixo´l k´o jujun taq,
ri man kopan Taj rumal ri ajbis,
man rumal ta ri kaminaq,
xa kajaj kakilo ja ucholaj ri ubaxa.

We kikilo che xá jun kolona kaxa
ke´jasjatik kakibij:
“sibalaj achaq ri jun kaxa
ri kuk´amui wa jun tata
´.”


Nutza´m

Nuk´amonubik PA nutza´m
ri uk´ok´al ri xan
re ri tinimit ri jawi xin k´oji wi.


K´u ri be?

 Ri saqirisanik naj xkanaj kan chiri´
chaqawech ri qajibal q´il benaq chik,
ri xeqal are jun juyub maj uch´umil.

K´ate oj opaninaq cho ri ch´aqa´b
are jampa chaqij
ri kaq´iq´xuraq uchi´re xibinaqil
are k´ut ri be xsachik.

 ===========================================================

TEXTOS EN ESPAÑ0L


                   La cuerda del silencio

                   De este lado estaba el espanto
                   y del outro lado nosotros.

                   La cuerda del silencio
                   estaba tan tilinte
                   que de un momento a otro
                   se romperia en un grito.

                   Era de noche
                   y la vela ya se había consumido.

                   No sé de donde sacamos fuerzas
                   para no soltar el grito,
                   el espanto se dio por vencido:

                   se afloró la cuerda
                   ¡ y desapareció !


                   La sombra

                   Él bailaba
                   como nunca se le había visto bailar,
                   y sus ojos eran para ella.

                   — ¿Con quién baila?
                   Preguntó una voz.

                   — Con una sombra,
                   contesto el viento.


                   Mi nombre

                   Me llamo Humberto,
                   pero aquel muchachito
                   hijo de Petrona,
                   tenía la lengua volteada,    
                   no podía pronunciar mi nombre;
                   me decía “Unmuerto”.

        
                   La caja del muerto

                   En este pueblo cuando alguien muere
                   uno a uno llegan
                   familiares, amigos y conocidos.

                   Entre ellos, algunos,
                   no van por los dolientes,
                   ni por el muerto,
                   sino para ver la cajá del difunto.

                   Y si vem que es una caja sencilla,
                   cuchichean en voz baja:
                   “qué cajita pura mierda
                   la que se lleva este señor
”.


                     Mi nariz

                   Llevo pegado a la nariz
                   el olor de las paredes de adobes
                   de las casas viejas
                   del pueblo donde nací.


                   ¿ Y el camino ?

                   Detrás de nosotros quedaba lejos el amanecer
                   y enfrente la tarde ya se había ido,
                   la noche era una montaña sin estrellas.

                   Apenas habíamos alcanzado el otro lado
                   cuando a nuestras espaldas
                   el viento grito de miedo
                   y el camino desapareció.

=============================================================
                  

TEXTOS EM PORTUGUÊS
Tradução de Antonio Miranda


                     A corda do silêncio

                   Deste lado estava o espanto
                   e nós do outro lado.

                   A corda do silêncio
                   estava tão retesada
                   que de um momento a outro
                   romperia em um grito.

                   Era de noite
                   e a vela já se havia consumido.

                   Não sei de onde buscamos forças
                   para não soltar o grito,
                   o espanto se deu por vencido:

                   afrouxou a corda
                   e desapareceu!

                  
                   A sombra

                   Ele dançava
                   como nunca havia dançado,
                   e seus olhos eram para ela.

                   — Com quem dança ele?
                   Perguntou uma voz.

                   — Com uma sombra,
                   respondeu o vento.


                   Meu nome


                   Me chamo Humberto,
                   mas a que menino
                   filho da Petrona,
                   tinha a língua travada,
                   não conseguia pronunciar meu nome;
                   me dizia  “Ummorto”.


´                 O caixão do morto

                   Neste povoado quando alguém morre
                   um a um chegam
                   familiares, amigos e conhecidos.

                   Entre eles, alguns,
                   não vão pelos sofridos,
                   nem pelo morto,
                   mas para ver o caixão do defunto.
 
                   E se vêm que é um caixão simples
                   cochicham em voz baixa:
                   “que caixinha de merda
                   a que leva este senhor.”

                           
                   Meu nariz

                   Levo pregado à nariz
                   o odor das parede de adobe
                   das casas velhas
                   do povoado onde nasci.


                   E o caminho?

                   Atrás de nós ficava longe o amanhecer
                   e adiante a tarde já se havia ido,
                   a noite era uma montanha com estrelas.

                   Assim que havíamos alcançado o outro lado
                   quando às nossas costas
                   o vento gritou de medo
                   e o caminho desapareceu.


Os poetas Humberto Ak´Abal (Guatemala) e
Antonio Miranda  Brasil) encontram-se no
VI Festival Mundial de Poesía da Venezuela, em Caracas, em julho 2009

 

 
Voltar ao topo da página Voltar para a página inde de Guatemala

 

 

 
 
 
Home Poetas de A a Z Indique este site Sobre A. Miranda Contato
counter create hit
Envie mensagem a webmaster@antoniomiranda.com.br sobre este site da Web.
Copyright © 2004 Antonio Miranda
 
Click aqui Click aqui Click aqui Click aqui Click aqui Click aqui Click aqui Click aqui Click aqui Click aqui Home Contato Página de música Click aqui para pesquisar